

D4021

@#། །དབུས་དང་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་བཞུགས་སོ། ། @##། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། མ་དྷྱཱནྟ་བི་བྷཾ་ག་ཀཱ་རི་ཀཱ། བོད་སྐད་དུ། དབུས་དང་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །མཚན་ཉིད་སྒྲིབ་པ་དེ་ཁོ་ན། །གཉེན་པོ་དག་ནི་བསྒོམ་པ་དང་། །དེ ཡི་གནས་དང་འབྲས་བུ་འཐོབ།།ཐེག་པ་བླ་ན་མེད་པའོ། །ཡང་དག་མ་ཡིན་ཀུན་རྟོག་ཡོད། །དེ་ལ་གཉིས་པོ་ཡོད་མ་ཡིན། །སྟོང་པ་ཉིད་ནི་འདི་ལ་ཡོད། །དེ་ལ་ཡང་ནི་དེ་ཡོད་དོ། །སྟོང་པ་མ་ཡིན་མི་སྟོང་མིན། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཐམས་ཅད་བཤད། །ཡོད་པས་མེད་ པས་ཡོད་པས་ན།།དེ་ནི་དབུ་མའི་ལམ་ཡིན་ནོ། །དོན་དང་སེམས་ཅན་བདག་རྣམ་རིག་།སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི། །རབ་ཏུ་སྐྱེའོ་དེའི་དོན་མེད། །དེ་མེད་པས་ན་དེ་ཡང་མེད། །ཡང་དག་མ་ཡིན་ཀུན་རྟོག་པ། །དེ་ནི་དེ་ཕྱིར་གྲུབ་པ་ཡིན། །དེ་བཞིན་མ་ཡིན་ཡེ་ མེད་ཡིན།།དེ་ཟད་ནམ་ནི་གྲོལ་བར་འདོད། །བརྟགས་པ་དང་ནི་གཞན་དབང་དང་། །ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱང་ངོ་། །དོན་ཕྱིར་ཡང་དག་མིན་རྟོག་ཕྱིར། །གཉིས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་བཤད་དོ། །དམིགས་པ་ལ་ནི་བརྟེན་ནས་སུ། །མི་དམིགས་པ་ནི་རབ་ཏུ་སྐྱེ། ། མི་དམིགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སུ། །མི་དམིགས་པ་ནི་རབ་ཏུ་སྐྱེ། །དེ་ཡི་ཕྱིར་ན་དམིགས་པ་ནི། །མི་དམིགས་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྲུབ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དམིགས་པ་དང་། །མི་དམིགས་མཉམ་པར་ཤེས་པར་བྱ། །ཡང་དག་མ་ཡིན་ཀུན་རྟོག་ནི། །སེམས་དང་སེམས་བྱུང་ཁམས གསུམ་པ།།དེ་ལ་དོན་མཐོང་རྣམ་པར་ཤེས། །དེ་ཡི་ཁྱད་པར་སེམས་ལས་བྱུང་། །གཅིག་ནི་རྐྱེན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས། །གཉིས་པ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་ཅན། །ཉེ་བར་སྤྱོད་དང་ཡོངས་གཅོད་དང་། །དེ་ཡི་འཇུག་བྱེད་སེམས་ལས་བྱུང་། །སྒྲིབ་པའི་ཕྱིར་དང་འདེབས་པའི་ཕྱིར། །ཁྲིད་ པའི་ཕྱིར་དང་ཀུན་འཛིན་ཕྱིར།།རྫོགས་བྱེད་ཕྱིར་དང་གསུམ་གཅོད་ཕྱིར། །ཉེ་བར་གཅོད་ཕྱིར་སྡུད་པའི་ཕྱིར། །སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་དང་མངོན་དུའི་ཕྱིར། །སྡུག་བསྔལ་ཕྱིར་ནི་འགྲོ་ཉོན་མོངས། །རྣམ་གསུམ་རྣམ་གཉིས་ཀྱང་ཉོན་མོངས། །རྣམ་བདུན་ཡང་དག་མིན་རྟོག་ལས། །སྟོང་ པ་ཉིད་ནི་མདོར་བསྡུ་ན།།མཚན་ཉིད་དང་ནི་རྣམ་གྲངས་དང་། །དེ་ཡི་དོན་དང་དབྱེ་བ་དང་། །སྒྲུབ་པ་དག་སྟེ་ཤེས་པར་བྱ། །གཉིས་དངོས་མེད་དང་དངོས་མེད་པའི། །དངོས་པོ་སྟོང་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཡོད་པ་མ་ཡིན་མེད་པའང་མིན། །ཐ་དད་གཅིག་པའི་ མཚན་ཉིད་མིན།།སྟོང་པ་ཉིད་ནི་མདོར་བསྡུ་ན། །དེ་བཞིན་ཉིད་དང་ཡང་དག་མཐའ། །མཚན་མ་མེད་དང་དོན་དམ་དང་། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་རྣམ་གྲངས་སོ། །གཞན་མིན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མ་ཡིན། །དེ་འགོག་འཕགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དང་། །འཕགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡི་ ཕྱིར།།རྣམ་གྲངས་དོན་ཏེ་གོ་རིམས་བཞིན། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་རྣམ་པར་དག་།དེ་ནི་དྲི་བཅས་དྲི་མ་མེད། །ཆུ་ཁམས་གསེར་དང་ནམ་མཁའ་རྣམས། །དག་པ་བཞིན་དུ་དག་པར་འདོད། །ཟ་བ་བཟའ་དང་དེ་ཡི་ལུས། །གནས་ཀྱི་གཞི་ཡི་སྟོང་པ་ཉིད། །དེ་ ཡང་གང་གིས་ཇི་ལྟར་མཐོང་།།གང་ཕྱིར་དེ་ཡང་སྟོང་པ་ཉིད། །དགེ་གཉིས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། །རྟག་ཏུ་སེམས་ཅན་ཕན་བྱའི་ཕྱིར། །འཁོར་བ་གཏང་བར་མི་བྱའི་ཕྱིར། །དགེ་བ་མི་ཟད་བྱ་བའི་ཕྱིར། །རིགས་ཀྱང་རྣམ་པར་དག་བྱའི་ཕྱིར། །མཚན་དང་དཔེ་བྱད་ཐོབ་བྱའི་ ཕྱིར།།སངས་རྒྱས་ཆོས་རྣམས་དག་བྱའི་ཕྱིར། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྒྲུབ་པར་བྱེད། །གང་ཟག་དང་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི། །དངོས་པོ་མེད་འདིར་སྟོང་པ་ཉིད། །དེ་དངོས་མེད་པའི་དངོས་ཡོད་པ། །དེ་ནི་དེ་ལས་སྟོང་ཉིད་གཞན། །གལ་ཏེ་ཉོན་མོངས་དེ་མ་གྱུར། །ལུས་ ཅན་ཐམས་ཅད་གྲོལ་བར་གྱུར།།གལ་ཏེ་རྣམ་དག་དེ་མ་གྱུར། །འབད་པ་འབྲས་བུ་མེད་པར་འགྱུར། །ཉོན་མོངས་མ་ཡིན་མི་རྨོངས་མིན། །དེ་ནི་དག་དང་མ་དག་མིན། །བསྟན་བཅོས་དབུས་དང་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལས། མཚན་ཉིད་ཀྱི་ལེའུར་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་ བ་སྟེ་དང་པོའོ།། །།ཁྱབ་དང་ཉི་ཚེ་ལྷག་པ་དང་། །མཉམ་དང་ལེན་དང་སྤོང་བ་ནི། །གཉིས་ཀྱི་སྒྲིབ་པར་བསྟན་པ་ཡིན། །ཉོན་མོངས་མཚན་ཉིད་རྣམ་དགུའོ།

中边分别论颂
梵文：Madhyāntavibhāṅga-kārikā
藏文：དབུས་དང་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ།
顶礼文殊童子！
相及诸障碍，彼之真如性，修习诸对治，及彼之所依，获得诸果位，无上之大乘。
有遍计所执，彼中二非有，于此有空性，于彼复有此。
非空亦非不空，是故一切说，由有故无故，复由有故者，是为中道义。
义及诸有情，我与诸了别，显现诸识者，皆从彼而生，彼义本非有，以彼无故无。
遍计所执性，是故得成立，如是非真实，本来无所有，彼尽得解脱。
遍计所执性，依他起性相，圆成实性等，为义遍计故，二者皆无故，如是而宣说。
依于所缘境，无缘而得生，依于无所缘，无缘复得生，是故所缘境，成无缘自性，是故应当知，所缘无缘等。
遍计所执性，三界心心所，于彼见境识，彼别心所生，一是缘识性，二是受用者，受用及遍计，彼入心所生。
为障及播种，引导及执持，圆满断三故，遍断及摄故，相应及现前，苦故行烦恼，三种二烦恼，七种遍计生。
空性总略说，相及诸异名，彼义及差别，修证应当知。
二无实无实，诸法空相故，非有亦非无，非异非一相。
空性总略说，即是真如性，真实际无相，胜义法界名。
非他非颠倒，彼灭圣境界，圣法之因故，异名义次第。
烦恼及清净，有垢及无垢，如水界金空，清净应当知。
能食所食身，依处之空性，谁以何见彼，彼故即空性。
为得二善故，恒为利有情，不舍轮回故，善业无尽故，为净种性故，为得相好故，为净佛法故，菩萨行修证。
补特伽罗法，无实此空性，彼实无实有，彼外别空性。
若烦恼非彼，一切众生脱，若清净非彼，精进成无果。
非烦恼非智，非净非不净。
论曰：《中边分别论》之相品第一
遍满及少分，增上等摄受，舍离二障碍，烦恼相九种。

།ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་རྣམས་སྒྲིབ་པ་ཡིན། །སྐྱོ་བ་དང་ནི་བཏང་སྙོམས་དང་། །དེ་ཁོ་ན་ནི་མཐོང་བ་དང་། །འཇིག ཚོགས་ལྟ་དང་དེའི་གཞི་དང་།།འགོག་དང་ལམ་དང་དཀོན་མཆོག་དང་། །རྙེད་པ་དང་ནི་བཀུར་སྟི་དང་། །ཡོ་བྱད་བསྙུངས་པ་ཡོངས་ཤེས་ལ། །དགེ་ལ་སོགས་པ་བཅུ་ལ་གཞན། །སྦྱོར་བ་མེད་དང་སྐྱེ་མཆེད་མིན། །རྣལ་འབྱོར་མིན་པས་གང་བསྐྱེད་དང་། །སྐྱེ་བ་ མེད་དང་ཡིད་མི་བྱེད།།ཚོགས་ནི་རབ་ཏུ་མ་རྫོགས་དང་། །རིགས་དང་བཤེས་གཉེན་མི་ལྡན་དང་། །སེམས་ནི་ཡོངས་སུ་སྐྱོ་བ་དང་། །སྒྲུབ་པ་དང་ཡང་མི་ལྡན་དང་། །སྐྱེ་བོ་ངན་སྡང་འགྲོགས་པ་དང་། །རང་གི་གནས་ངན་ལེན་གསུམ་ལས། །ལྷག་མ་ཤེས་ རབ་མ་སྨིན་དང་།།རང་བཞིན་གྱིས་ནི་གནས་ངན་ལེན། །ལེ་ལོ་དང་ཡང་བག་མེད་དང་། །སྲིད་དང་ལོངས་སྤྱོད་ཆགས་པ་དང་། །སེམས་ནི་ཞུམ་པར་གྱུར་པ་དང་། །མ་དད་པ་དང་མ་མོས་དང་། །སྒྲ་བཞིན་དུ་ནི་སྤྱོད་པ་དང་། །དམ་ཆོས་ཆེད་ཆེར་མི་འཛིན་དང་། །རྙེད་ལ་ གདུ་དང་སྙིང་རྗེ་མེད།།ཐོས་པས་ཕོངས་དང་ཉུང་བ་དང་། །ཏིང་འཛིན་སྦྱངས་པ་མ་བྱས་པའོ། །དགེ་དང་བྱང་ཆུབ་ཡང་དག་འཛིན། །བློ་ལྡན་འཁྲུལ་མེད་སྒྲིབ་པ་མེད། །བསྔོ་དང་མི་སྐྲག་སེར་སྣ་མེད། །དབང་ནི་དགེ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་དག་གི་ནི་སྒྲིབ་པ་རྣམས། ། གསུམ་གསུམ་དག་ཏུ་ཤེས་པར་བྱ། །བྱེད་རྒྱུ་བཅུ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་། །གནས་པ་རྟེན་དང་བསྟན་བྱ་དང་། །འགྱུར་དང་འབྲལ་དང་གཞན་དུ་དང་། །ཡིད་ཆེས་གོ་འབྱེད་འཐོབ་རྣམས་ལ། །མིག་དང་ཟས་ས་མར་མེ་དང་། །མེ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཡི་དཔེ། །ཟོར་བ་བཟོ་ཤེས་དུ བ་དང་།།རྒྱུ་དང་ལམ་ལ་སོགས་པ་གཞན། །ཕྱོགས་དང་ཕ་རོལ་ཕྱིན་ས་ལ། །སྒྲིབ་པ་དག་ནི་གཞན་ཡིན་ནོ། །གཞི་ལ་མི་མཁས་ལེ་ལོ་དང་། །གཉིས་ཀྱིས་ཏིང་འཛིན་ཉམས་པ་དང་། །མི་སྐྱེད་པ་དང་ཉམ་ཆུང་དང་། །ལྟ་དང་གནས་ངན་ལེན་སྐྱོན་ཆགས། །ཕྱུག་པོ་ དང་ནི་བདེ་འགྲོ་དང་།།སེམས་ཅན་མི་གཏོང་སྒྲིབ་པ་དང་། །ཉེས་པ་དག་དང་ཡོན་ཏན་རྣམས། །འབྲི་དང་འཕེལ་དང་འཛུད་པ་དང་། །གྲོལ་བར་བྱེད་དང་མི་ཟད་དང་། །དགེ་བ་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་དང་། །ངེས་པར་བྱེད་དང་ཆོས་རྣམས་ལ། །ལོངས་པར་སྤྱོད་དང་ཡོངས་སྨིན་ བྱེད།།ཀུན་དུ་འགྲོ་དོན་མཆོག་གི་དོན། །རྒྱུ་མཐུན་དོན་གྱི་མཆོག་ཉིད་དང་། །ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་མེད་དོན་དང་། །རྒྱུད་རྣམས་ཐ་དད་མེད་དོན་དང་། །ཉོན་མོངས་རྣམ་དག་མིན་དོན་དང་། །ཐ་དད་མེད་པའི་དོན་ཉིད་དང་། །བྲི་མེད་འཕེལ་བ་མེད་ དོན་དང་།།དབང་ནི་རྣམ་པ་བཞི་ཡི་གནས། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་མ་རིག་པ། །ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་སྒྲིབ་པ་བཅུ། །ས་བཅུའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་རྣམས་ཀྱི། །གཉེན་པོ་དག་ནི་ས་ཡིན་ནོ། །ཉོན་མོངས་པ་ཡི་སྒྲིབ་པ་དང་། །ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཉིད་དུ་བསྟན། ། དེར་ནི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་དེ། །དེ་ཟད་ནས་ནི་གྲོལ་བར་འདོད། །བསྟན་བཅོས་དབུས་དང་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལས། སྒྲིབ་པའི་ལེའུར་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་གཉིས་པའོ།། །།རྩ་བ་མཚན་ཉིད་དེ་ཁོ་ན། །ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་མཚན་ཉིད་དང་། །འབྲས་བུ རྒྱུ་ཡི་དེ་ཁོ་ན།།རགས་པ་དང་ནི་ཕྲ་བ་དང་། །གྲགས་དང་རྣམ་པར་དག་ཡུལ་དང་། །བསྡུ་དང་དབྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་དང་། །མཁས་དེ་ཁོ་ན་རྣམ་བཅུ་ནི། །བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་གཉེན་པོ་འོ། །ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་རྟག་མེད་དང་། །ཡོད་ཀྱང་ཁོ་ན་མ་ཡིན་དང་། །ཡོད་ དང་མེད་དེ་ཁོ་ན་སྟེ།།ངོ་བོ་ཉིད་ནི་གསུམ་དུ་འདོད། །འདི་ལ་ཆོས་དང་གང་ཟག་དང་། །གཟུང་བ་དག་དང་འཛིན་པ་དང་། །ཡོད་དང་མེད་པར་སྒྲོ་འདོགས་དང་། །སྐུར་བ་འདེབས་པར་ལྟ་བ་དག་།གང་ཤེས་ནས་ནི་མི་འབྱུང་བ། །དེ་དེ་ཁོ་ནའི་མཚན་ཉིད་དོ།

一切结缚都是障碍。厌离以及舍心，
以及见到真实性，萨迦耶见及其所依，
灭谛、道谛、三宝，
利养以及恭敬，
了知资具减少，对于善等十种，
无所修习及非处，非瑜伽所生起，
无生及无作意，资粮尚未圆满，
种姓及善知识不具足，
心生厌倦，不具修行，
与恶人为伴，自身三种习气，
余者智慧未成熟，自性习气，
懈怠以及放逸，贪著轮回与受用，
心生怯弱，不信不乐，
如声而行，不重视正法，
贪求利养无悲心，闻法贫乏且稀少，
未曾修习三摩地。善与菩提正执持，
具慧无迷无遮障，回向无畏无吝啬，
诸根善等。彼等诸障，
当知各有三种。十种能作因：生起、
安住、所依、所示、
转变、远离、转异、
信解、开悟、获得。
眼、食物、大地、灯火，
火等为其譬喻。
工具、工巧、烟尘，
道路等为其他。
方分与波罗蜜多地，
其他即为障碍。
于基不善巧、懈怠，
二者令定退失，
不生起及怯弱，
见解及习气过失执著。
富贵以及善趣，
不舍众生之障，
过失以及功德，
减少、增长、沉没，
解脱、无尽、
善法相续不断，
决定、于诸法，
受用及成熟，
普遍义、最胜义，
等流义之最胜性，
无所执取之义，
诸续无差别义，
烦恼非清净义，
无差别之义性，
无减无增之义，
四种自在之处。
于法界无明，
无漏障有十。
十地违品之，
对治即为地。
烦恼障以及，
所知障如是宣说。
彼中一切障，
断尽即解脱。
《辨中边论》第二品 - 障品终
根本相、真实相，
无倒相以及，
果因之真实，
粗相及细相，
共称清净境，
摄相分别相，
善巧真实十，
是为我见对治。
三性无常性，
虽有非真实，
有无即真实，
许为三自性。
于此法与补特伽罗，
所取以及能取，
有无增益见，
诽谤见等，
若知彼等即不生，
是为真实相。

།མི་རྟག་ དོན་ནི་མེད་དོན་དང་།།སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། །དྲི་བཅས་དྲི་མ་མེད་དོན་ཏེ། །རྩ་བའི་ཁོ་ནར་གོ་རིམས་བཞིན། །སྡུག་བསྔལ་ལེན་དང་མཚན་ཉིད་དང་། །འབྲེལ་པ་གཞན་དུ་འདོད་པ་ཡིན། །དངོས་མེད་དེ་དངོས་མ་ཡིན་དང་། །རང་བཞིན་གྱིས་ནི་སྟོང་པར་ འདོད།།མཚན་ཉིད་མེད་པས་བདག་མེད་དང་། །དེ་དང་མི་མཐུན་མཚན་ཉིད་དང་། །རང་གི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པ་ཡིན། །དེ་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་བདེན་པར་འདོད། །བག་ཆགས་དང་ནི་ཀུན་ནས་འབྱུང་། །མ་བྲལ་བ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །ངོ་བོ་ཉིད་དང་གཉིས་མི་སྐྱེ། །དྲི་ མ་ཞི་བ་གཉིས་སུ་འདོད།།ཡོངས་སུ་ཤེས་དང་སྤང་བ་དང་། །ཐོབ་པར་མངོན་སུམ་བྱ་བས་ནི། །ལམ་གྱི་བདེན་པ་ཡང་དག་བཤད། །བཏགས་པ་དང་ནི་ཤེས་པ་དང་། །དེ་བཞིན་བརྗོད་པ་རགས་པ་ཡིན། །དམ་པའི་དོན་ནི་གཅིག་པུའོ། །དོན་དང་ཐོབ་དང་སྒྲུབ་པ་ ནི།།དོན་དམ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་འདོད། །འགྱུར་མེད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ། །ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་རྣམ་པ་གཉིས། །གཅིག་གིས་འཇིག་རྟེན་གྲགས་པ་སྟེ། །གསུམ་གྱིས་རིགས་པའི་གྲགས་པའོ། །རྣམ་དག་སྤྱོད་ཡུལ་རྣམ་གཉིས་ཏེ། །གཅིག་པུ་ཁོ་ནར་བརྗོད་པ་ ཡིན།།རྒྱུ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། །མིང་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བསྡུ། །ཡང་དག་ཡེ་ཤེས་རབ་ཁོ་ན། །གཅིག་པུ་ཁོ་ནས་བསྡུས་པ་ཡིན། །འཇུག་དེ་ཁོ་ན་རྣམ་པ་གཉིས། །གནས་པ་དང་ནི་ངན་པར་ཞུགས། །མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་རིག་དང་དག་།ཡང་དག་སྒྲུབ་ པ་གཅིག་པུའོ།།གཅིག་དང་རྒྱུ་དང་ཟ་བ་དང་། །བྱེད་པ་དང་ནི་དབང་བསྒྱུར་དང་། །བདག་པོའི་དོན་དང་རྟག་པ་དང་། །ཉོན་མོངས་པ་དང་དག་པའི་གནས། །རྣལ་འབྱོར་ཅན་དང་མ་གྲོལ་གྲོལ། །འདི་དག་ལ་ནི་བདག་ཏུ་ལྟ། །ཀུན་ཏུ་རྟོག་དང་རྣམ་རྟོག་དོན། །ཆོས་ཉིད་ དོན་གྱིས་དེ་དག་དེར།།ཐོག་མ་དུ་མ་ཉིད་དང་ནི། །བསྡུས་དང་ཡོངས་སུ་ཕྱེ་བའི་དོན། །འཛིན་དང་གཟུང་དང་དེ་འཛིན་པ། །ས་བོན་དོན་ཏེ་གཞན་དུ་འདོད། །ཚོར་དང་དོན་རྣམས་ཡོངས་གཅོད་ཀྱི། །ཉེར་སྤྱོད་འབྱུང་སྒོ་གཞན་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་རྩོལ་བ་ལ། ། སྒྲོ་འདོགས་མེད་ཅིང་བསྐུར་འདེབས་མེད། །མི་འདོད་འདོད་དང་རྣམ་དག་དང་། །མཉམ་དུ་འབྱུང་དང་དབང་བྱེད་དང་། །འཐོབ་དང་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་དག་།གཞན་དབང་ཉིད་ཀྱི་དོན་ཏེ་གཞན། །འཛིན་དང་གནས་དང་རྒྱུན་མི་འཆད། །སྤྱོད་དང་དག་པ་གཉིས་ཀྱི་ཕྱིར། ། འབྲས་བུ་རྒྱུ་རྣམས་སྤྱད་ཟིན་དང་། །དེ་བཞིན་མ་སྤྱད་གཞན་ཡིན་ནོ། །ཚོར་བ་རྒྱུ་དང་བཅས་པའི་དོན། །དེ་ཡི་རྒྱུ་ནི་སྒྲུབ་པ་ཡིན། །དེ་ཞི་བ་དང་གཉེན་པོའི་དོན། །ལྡན་པའི་ཕྱིར་ན་གཞན་དུ་འདོད། །དེ་ཡི་རྒྱུ་ནི་སྒྲུབ་པ་ཡིན། །ཀུན་འབྱུང་བ་ཡི་བདེན་པ་སྟེ། །ཡོན ཏན་སྐྱོན་དང་རྣམ་མི་རྟོག་།ཤེས་པས་གཞན་ལས་བདག་གིས་ནི། །ངེས་པར་འབྱུང་ཕྱིར་གཞན་ཞེས་བྱ། །བཏགས་བཅས་རྒྱུར་བཅས་རྒྱུ་མཚན་དང་། །རབ་ཏུ་ཞི་བ་དོན་བཅས་ནི། །ཐ་མ་ཉིད་དུ་བཤད་པ་ཡིན། །བསྟན་བཅོས་དབུས་དང མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལས།དེ་ཁོ་ནའི་ལེའུར་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ་གསུམ་པའོ།། །།གནས་ངན་ལེན་ཕྱིར་སྲེད་རྒྱུའི་ཕྱིར། །གཞི་ཡི་ཕྱིར་དང་མ་རྨོངས་ཕྱིར། །བདེན་པ་བཞི་ལ་འཇུག་བྱ་བས། །དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བསྒོམས། །མི་མཐུན་ཕྱོགས་དང་ གཉེན་པོ་རྣམས།།རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་ཤེས་ན། །དེ་དག་སྤོང་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་ནི། །རྣམ་པ་བཞི་དག་རབ་ཏུ་འབྱུང་། །དེར་གནས་ལས་སུ་རུང་བ་ཉིད། །དོན་རྣམས་ཐམས་ཅད་འབྱོར་པར་འགྱུར། །ཉེས་པ་ལྔ་སྤང་འདུ་བྱེད་བརྒྱད། །བསྟན་པའི་རྒྱུ་ལས་ བྱུང་བའོ།།ལེ་ལོ་དང་ནི་གདམས་ངག་རྣམས། །བརྗེད་དང་བྱིང་དང་རྒོད་པ་དང་། །འདུ་མི་བྱེད་དང་འདུ་བྱེད་དེ། །འདི་དག་ཉེས་པ་ལྔར་འདོད་དོ། །གནས་དང་དེ་ལ་གནས་པ་དང་། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་དུའོ། །དམིགས་པ་བརྗེད་པར་མ་གྱུར་དང་། །བྱིང་དང་ རྒོད་པ་རྟོགས་པ་དང་།།དེ་སྤོང་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་དང་། །ཞི་ཚེ་རྣལ་དུ་འཇུག་པའོ།

无常的含义是无意义和生灭的特征，以及有垢和无垢的含义，依次是根本的。苦谛是执取、特征和其他所认为的关联。
无实体即非实有，认为是自性空。无相即无我，与此不相符的特征，以及显示自相。因此认为是苦谛。
习气以及一切生起，未离也是如此。自性和二不生，认为垢染寂灭有二种。
由遍知、断除和现证获得，正确宣说道谛。假立、了知以及言说是粗相。胜义谛唯一。
义、得、修证，胜义谛有三种。不变、无颠倒，圆成实有二种。一者是世间共许，三者是正理共许。清净行境有二种，唯一地宣说。
因和分别以及名称归纳为二种。真实智慧唯一地摄集。趣入真如有二种，安住和恶入。相、了别和清净，真实成就唯一。
一、因、食者、作者、自在、主宰义、常、烦恼、清净处、瑜伽者、未解脱和解脱，对这些执为我。遍计和分别义，法性义中彼等即是彼。
最初多性以及摄集和遍分别义。能取、所取和执取，种子义认为是他。受用和诸义遍断的受用生门是他。
于因果精进，无增益亦无损减。不欲、欲求、清净、俱生、自在、获得和一切行，依他性义是他。
执持、安住、相续不断、行持、清净二种故，已受用果因，如是未受用是他。受及有因义，彼因是修证。彼寂灭和对治义，由具足故认为是他。
彼因是修证，是集谛。功德过患及无分别，由智慧从他自己决定出离故称为他。
有假立、有因缘、因相及究竟寂灭有义，宣说为最后。
《辨中边论》真实品第三。
由随眠故、渴爱因故、所依故、不愚故，为趣入四谛，修习四念住。
若遍知违品及对治一切相，为断彼等故，精进四种生起。住彼堪能性，一切义成就。断五过八行，从所说因生。
懈怠与教授，忘失、昏沉掉举，不作行及作行，此等认为是五过。住处及住彼，因与果性中。不忘失所缘，了知昏沉掉举，
为断彼精进，寂时正入。

།ཐར་པའི་ཆ་དང་མཐུན་བསྐྱེད་ནས། །འདུན་དང་སྦྱོར་བ་དབང་བྱེད་དང་། །དམིགས་པ་བརྗེད་པར་མ་གྱུར་དང་། །མི་འཕྲོ་རྣམ་པར་འབྱེད་ཀྱང་ངོ་། །མི་མཐུན་ཕྱོགས་ནི་སྲབ་པའི་ ཕྱིར།།སྟོབས་ལྡན་འབྲས་བུ་ཕྱི་མ་ཡིན། །དབང་པོ་རྣམས་དང་སྟོབས་རྣམས་ལ། །ངེས་འབྱེད་ཆ་མཐུན་གཉིས་གཉིས་སོ། །རང་བཞིན་ཡན་ལག་གནས་ཡན་ལག་།གསུམ་པ་ངེས་འབྱུང་ཡན་ལག་སྟེ། །བཞི་པ་ཕན་ཡོན་ཡན་ལག་ཡིན། །རྣམ་གསུམ་ ཉོན་མོངས་མེད་ཡན་ལག་།འདི་ལ་གཞི་དང་གནས་དང་ནི། །ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན། །ཡོངས་སུ་གཅོད་དང་གོ་བྱེད་དང་། །རྣམ་གསུམ་གཞན་ཡིད་ཆེས་པར་བྱེད། །མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཀྱི་གཉེན་པོར་ནི། །ལམ་གྱི་ཡན་ལག་དེ་བརྒྱད་དོ། །ལྟ་དང་ཚུལ ཁྲིམས་ཡོ་བྱད་བསྙུངས།།གཞན་ལ་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་འདོད། །ཉོན་མོངས་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་དབང་། །མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཀྱི་གཉེན་པོའོ། །རྗེས་སུ་མཐུན་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་།རྗེས་སུ་འབྲེལ་བཅས་བཟློག་པ་དང་། །ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་ཕྱིན་ཅི་ལོག་།རྗེས་སུ་འབྲེལ་ མེད་བསྒོམ་པའོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ནི། །དམིགས་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། །འཐོབ་པས་དེ་ནི་ཁྱད་པར་འཕགས། །རྒྱུ་ཡི་གནས་དང་ཞུགས་པ་དང་། །སྦྱོར་དང་འབྲས་བུ་བརྗོད་པ་དང་། །བྱ་དང་བྱ་མེད་ཁྱད་པར་དང་། །དེ་ནི་བླ་ མ་བླ་ན་མེད།།མོས་པ་དང་ནི་འཇུག་པ་དང་། །ངེས་པར་འབྱུང་དང་ལུང་བསྟན་དང་། །བརྗོད་པ་དང་ནི་དབང་བསྐུར་དང་། །ཕྱིན་པ་དང་ནི་ཕན་ཡོན་དང་། །བྱ་བ་བསྒྲུབ་པ་བསྟན་པའོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་རྣམ་གསུམ་སྟེ། །མ་དག་མ་དག་དག་པ་དང་། ། རྣམ་པར་དག་པར་ཅི་རིགས་སྦྱར། །འདི་ལས་ཇི་ལྟར་འོས་འོས་སུ། །གང་ཟག་རྣམ་པར་གཞག་པར་འདོད། །སྣོད་གྱུར་རྣམ་པར་སྨིན་བརྗོད་དང་། །དེ་ཡི་དབང་གིས་སྟོབས་དང་ནི། །འདོད་དང་འཕེལ་དང་རྣམ་དག་སྟེ། །དེ་དག་འབྲས་བུ་གོ་རིམས་བཞིན། །ཕྱི མ་ཕྱི་མ་ཐོག་མ་དང་།།དེ་གོམས་བྱས་དང་རྫོགས་པའོ། །རྗེས་སུ་མཐུན་དང་མི་མཐུན་ཕྱོགས། །བྲལ་བ་དང་ནི་ཁྱད་པར་དང་། །བླ་མ་དང་ནི་བླ་ན་མེད། །འབྲས་བུ་གཞན་ཏེ་མདོར་བསྡུས་པའོ། །བསྟན་བཅོས་དབུས་དང་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལས། གཉེན་ པོ་བསྒོམ་པའི་ལེའུར་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ་བཞི་པའོ།། །།བླ་མེད་ཉིད་ནི་སྒྲུབ་པ་དང་། །དམིགས་པ་དང་ནི་ཡང་དག་འགྲུབ། །བསྟན་པ་ཡིན་པར་འདོད་པའོ། །སྒྲུབ་པ་དག་ནི་རྣམ་དྲུག་སྟེ། །ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་དེ་དག་ལའོ། །དམ་པ་དང་ནི་ཡིད་བྱེད་དང་། ། རྗེས་སུ་མཐུན་ཆོས་མཐའ་སྤངས་དང་། །ཁྱད་པར་ཅན་དང་ཁྱད་པར་མེད། །དམ་པ་བཅུ་གཉིས་བདག་ཉིད་དེ། །རྒྱ་ཆེ་བ་དང་ཡུན་རིང་དང་། །ཆེད་དུ་བྱ་དང་མི་ཟད་དང་། །རྒྱུན་མི་འཆད་དང་ཚེགས་མེད་དང་། །དབང་འབྱོར་བ་དང་ཡོངས་གཟུང་དང་། །རྩོམ་དང འཐོབ་དང་རྒྱུ་མཐུན་དང་།།འགྲུབ་པ་དམ་པར་འདོད་པ་ཡིན། །དེ་ཕྱིར་དམ་པའི་དོན་གྱིས་ནི། །ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་བཅུར་འདོད་དོ། །སྦྱིན་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་བཟོད་བརྩོན་འགྲུས། །བསམ་གཏན་དང་ནི་ཤེས་རབ་ཐབས། །སྨོན་ ལམ་སྟོབས་དང་ཡེ་ཤེས་དང་།།འདི་དག་ཕ་རོལ་ཕྱིན་བཅུའོ། །ལས་ནི་རྗེས་སུ་འཛིན་བྱེད་དང་། །གནོད་མི་བྱེད་དང་དེ་ལ་བཟོད། །ཡོན་ཏན་འཕེལ་དང་འཛུད་ནུས་དང་། །རྣམ་པར་གྲོལ་བར་བྱེད་པ་དང་། །མི་ཟད་པ་དང་རྟག་འཇུག་དང་། །ངེས་པར་ ལོངས་སྤྱོད་སྨིན་པར་བྱེད།།ཐེག་པ་ཆེན་པོར་ཇི་ལྟ་བུར། །ཆོས་རྣམས་བཏགས་པར་མཛད་པ་དག་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྟག་པར་ཡང་། །ཤེས་རབ་གསུམ་གྱིས་ཡིད་བྱེད་པའོ། །ཁམས་རྟས་བྱེད་དང་འཇུག་བྱེད་དང་། །དེ་ནི་དོན་རྣམས་ འགྲུབ་པར་འགྱུར།།དེ་ནི་ཆོས་སྤྱོད་རྣམ་བཅུ་དང་། །ཡང་དག་ལྡན་པར་ཤེས་པར་བྱ། །ཡི་གེ་འདྲི་མཆོད་སྦྱིན་པ་དང་། །ཉན་དང་ཀློག་དང་ལེན་པ་དང་། །འཆད་དང་ཁ་དོན་བྱེད་པ་དང་། །དེ་སེམས་པ་དང་བསྒོམ་པའོ།

生起与解脱相顺应的部分后，欲乐、加行、自在、所缘、不忘失、不散乱、分别。由于违品微弱的缘故，具力的果在后。诸根和诸力，顺决择分各有二。
自性支、住处支、第三出离支、第四利益支。三种无烦恼支，此中显示为基、处及自性。决断、令解、三种令他信解。
作为违品对治，道支有八。见、戒律、少欲、对他人显示、烦恼及随烦恼的对治。
随顺颠倒及其相关的遮止，无颠倒颠倒及无相关的修习。
诸菩萨以所缘、作意及获得而殊胜。因的所依、趣入、加行、宣说果报、所作与无作的差别，彼为无上最胜。
信解、趣入、出离、授记、宣说、灌顶、到达、利益、成办事业的宣说。
法界有三种：不清净、不清净清净、完全清净，随应配合。由此随其所应，建立诸补特伽罗。
宣说堪能成熟，由其力、欲、增长及清净，彼等果报依次为后后初始、修习及圆满。
随顺、违品、离、差别、最胜及无上，其他果报略说。
《辨中边论》中第四品名为修习对治品。
无上性即成办、所缘及圆成实，是为宣说。成办有六种，即在诸波罗蜜多中。殊胜、作意、随顺法、离边、具特征及无差别。
殊胜有十二自性：广大、长久、所为、无尽、相续不断、无艰难、自在、摄持、开始、获得、随顺因及成就殊胜。因此以殊胜义，承许十波罗蜜多。
布施、持戒、忍辱、精进、禅定及智慧、方便、愿、力及智，此等为十波罗蜜多。
事业即摄受、不害、忍耐彼、增长功德、能引导、令解脱、无尽、恒入、决定受用及成熟。
大乘中如何安立诸法，菩萨恒常以三慧作意。
界增长、趣入、成办诸义。彼当知具足十种法行。书写、供养、布施、听闻、读诵、受持、解说、背诵、思惟及修习。

།སྤྱོད་པ་དེ་བཅུའི་བདག་ ཉིད་ནི།།བསོད་ནམས་ཕུང་པོ་དཔག་ཏུ་མེད། །ཁྱད་པར་ཕྱིར་དང་མི་ཟད་ཕྱིར། །གཞན་ལ་ཕན་འདོགས་མ་ཞིའི་ཕྱིར། །མི་གཡེང་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར། །གྱུར་པ་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས། །ལྡང་དང་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་དང་། །དེ་བཞིན་རོ་མྱང་བྱིང་དང་རྒོད། ། ཡིད་ཆེས་པ་ཡི་བསམ་པ་དང་། །ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ངར་འཛིན་དང་། །ཆུང་ངུའི་སེམས་ནི་གཡེང་བ་སྟེ། །བློ་ལྡན་རྣམས་ཀྱིས་ཤེས་པར་བྱ། །ཡི་གེ་དོན་དང་ཡིད་བྱེད་དང་། །མི་འཕྲོ་བ་དང་མཚན་ཉིད་གཉིས། །མ་དག་དག་དང་གློ་བུར་དང་། །མི་སྡང་བ དང་ཁེངས་པ་མེད།།འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་དང་འདྲིས་ཕྱིར་དང་། །མ་འབྲེལ་ཕྱིར་དང་མ་འདྲིས་ཕྱིར། །དོན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་སྟེ། །དེ་ནི་ཡི་གེ་མ་ལོག་པའོ། །གཉིས་སུ་སྣང་བར་གྱུར་པ་ནི། །དེ་ལྟར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །དེ་ནི་དོན་ལ་མ་ལོག་པ། །ཡོད་ དང་མེད་པ་རྣམ་པར་སྤངས།།རྟོག་པ་དེ་ཡིས་བསྒོས་པ་ཡི། །རྟོག་པ་ཡིད་བྱེད་དེའི་གནས་ནི། །ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མ་ལོག་པ། །གཉིས་སུ་སྣང་བའི་རྒྱུ་ལའོ། །དོན་གྱིས་མེད་དང་ཡོད་པ་སྟེ། །སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་བཞིན་དུ་འདོད། །དེ་ནི་མི་འཕྲོ་མ་ལོག་ སྟེ།།ཡོད་དང་མེད་པ་མི་འཕྲོ་ཕྱིར། །རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་མི་འཇུག་ཕྱིར། །ཐམས་ཅད་མིང་ཙམ་ཁོ་ན་སྟེ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་མ་ལོག་པའོ། །དོན་དམ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལའོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་མ་གཏོགས་པར། །འདི་ལྟར་ཆོས་ཡོད་མ་ ཡིན་ཏེ།།དེ་ཕྱིར་སྤྱི་ཡི་མཚན་ཉིད་དེར། །དེ་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཡིད་ལ་བྱེད། །མ་སྤངས་པ་དང་སྤངས་པ་ལས། །དེ་ནི་མ་དག་རྣམ་དག་སྟེ། །དེ་ཡང་དེ་ལ་མ་ལོག་པའོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་རང་བཞིན་གྱིས། །རྣམ་ པར་དག་ཕྱིར་ནམ་མཁའ་བཞིན།།གཉིས་ནི་གློ་བུར་བྱུང་བ་སྟེ། །དེ་ཡང་དེ་ལ་མ་ལོག་པའོ། །ཆོས་རྣམས་དང་ནི་གང་ཟག་གི། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་རྣམ་དག་མེད། །མེད་ཕྱིར་དེ་བས་སྐྲག་དང་ང་། །མེད་དེ་དེ་འདིར་མ་ལོག་པའོ། །གང་ལ་གང་ ཞིག་གང་ལས་འཁྲུལ།།མ་འཁྲུལ་གང་ཞིག་གང་ལ་དང་། །འཁྲུལ་དང་མ་འཁྲུལ་འབྲས་བུ་ཉིད། །དེ་གཉིས་ཀྱི་ནི་མཐའ་མའོ། །ཡོད་མེད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་དང་། །གནས་དང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཉིད། །མི་རྟོག་པ་དང་རང་བཞིན་གྱིས། །རྟག་ པར་འོད་གསལ་ཉིད་དང་ནི།།ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་རྣམ་བྱང་དང་། །དེ་བཞིན་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་ཉིད། །འགྲིབ་པ་མེད་དང་ལྷག་མེད་པ། །རྡོ་རྗེའི་ཚིག་ནི་བཅུ་ཞེས་བྱ། །ཐ་དད་པ་དང་གཅིག་མཐའ་དང་། །མུ་སྟེགས་ཉན་ཐོས་ གཉི་ག་དང་།།གང་ཟག་ཆོས་ལ་སྒྲོ་འདོགས་དང་། །སྐུར་འདེབས་མཐའ་རྣམས་གཉིས་གཉིས་དང་། །མི་མཐུན་ཕྱོགས་དང་གཉེན་པོའི་མཐའ། །རྟག་དང་ཆད་པར་འདུ་ཤེས་དང་། །གཟུང་དང་འཛིན་དང་ཀུན་ཉོན་མོངས། །རྣམ་པར་བྱང་ལ་ གཉིས་དང་གསུམ།།རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་ཀྱི་མཐའ། །དེ་ནི་རྣམ་པ་བདུན་དུ་འདོད། །དངོས་ཡོད་དངོས་མེད་ཞི་བྱ་དང་། །ཞི་བྱེད་སྐྲག་བྱ་དེ་ལ་འཇིགས། །གཟུང་དང་འཛིན་དང་ཡང་དག་ཉིད། །ལོག་པ་ཉིད་དང་བྱེད་དང་ མིན།།སྐྱེ་བ་མེད་དང་མཉམ་པའི་དུས། །དེ་ནི་རྣམ་རྟོག་གཉིས་ཀྱི་མཐའ། །ཁྱད་པར་ཅན་དང་ཁྱད་མེད་ནི། །ས་བཅུ་དག་ཏུ་ཤེས་པར་བྱ། །རྣམ་པར་གཞག་དང་དེ་བཞིན་དབྱིངས། །སྒྲུབ་དང་སྒྲུབ་དང་འཛིན་པ་དང་། །ངེས་པར་འཛིན་དང་རབ་ཏུ་ འཛིན།།རབ་ཏུ་རྟོགས་དང་རབ་རྒྱས་དང་། །རྣམ་པར་རྟོག་དང་རྣལ་འདུག་དང་། །ཕུལ་དུ་བྱུང་བའི་དམིགས་པར་འདོད། །མ་ཚང་མེད་དང་མི་སྤོང་དང་། །མི་གཡེང་བ་དང་རབ་རྫོགས་དང་། །ཡང་དག་སྐྱེད་དང་འཕེལ་བ་དང་། །ལས་སུ་ རུང་དང་མི་གནས་དང་།།སྒྲིབ་པ་མེད་པ་ཉིད་དང་དེ། །རྒྱུན་མི་གཅོད་པ་ཡང་དག་འགྲུབ། །དབུས་རྣམ་འབྱེད་པའི་བསྟན་བཅོས་ཏེ། །རྟོགས་པར་དཀའ་དང་སྙིང་པོའི་དོན། །དོན་ཆེན་དེ་བཞིན་ཀུན་གྱི་དོན། །དོན་མེད་ཐམས་ཅད་སེལ་བའོ། ། བསྟན་བཅོས་དབུས་དང་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལས། ཐེག་པ་བླ་ན་མེད་པའི་ལེའུར་བཅད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ལྔ་པའོ།

这十种行为的本质，是无量的福德聚。因为殊胜、不竭尽、利益他人、寂静的缘故，不散乱、不颠倒，随顺法性。
昏沉与掉举，以及对境的趣入，同样品尝滋味，具有信心的意乐，作意与我执，以及小心的散乱，智者应当了知。
文字、义理、作意，不散乱及二种相，不清净与清净，暂时的，无嗔恨与无傲慢。
因为相关及熟悉，因为不相关及不熟悉，有义与无义，这就是文字不颠倒。
二相显现，实际并非如此，这就是义理不颠倒，远离有无二边。
由彼分别念熏习的分别作意，其所依是作意不颠倒，是二相显现的因。
义理上无与有，如幻等所许，这就是不散乱不颠倒，因为有无皆不散乱。
因为一切分别念不行，一切唯是名称，自相不颠倒，是胜义自相。
除了法界之外，如是诸法实不存在，因此于共相中，这就是不颠倒。
由未断除与已断除颠倒作意，这就是不清净与清净，于此也是不颠倒。
法界以自性，如虚空般本来清净，二者是暂时生起，于此也是不颠倒。
诸法与补特伽罗，无有染污与清净，因无所以无畏惧与我执，于此是不颠倒。
何者于何处从何颠倒，何者于何处不颠倒，颠倒与不颠倒的果，是彼二者的究竟。
有无不颠倒，及住处如幻，无分别与本性，常时光明性，
染污与清净，如是如虚空，无减与无余，此十称金刚句。
差别与一边，外道声闻二者，补特伽罗法增益，诽谤诸边各二种，
违品与对治边，常断二执著，所取能取染污，清净二与三。
二种分别念之边，此许有七种。实有实无寂所，能寂所畏能怖，
所取能取真实性，颠倒性与作非作，无生与平等时，此是二分别边。
殊胜与无差别，应知于十地。安立及法界，成就成就执持，
决定执持极执持，善通达极广大，分别及安住，许为殊胜所缘。
无不足不舍，不散乱圆满，正生起增长，堪能与不住，
无障碍性及，相续不断正成就。辨别中边论，难解与要义，
大义如是一切义，遣除一切无义。
《辨中边论》中第五无上乘品终

། །།བསྟན་བཅོས་དབུས་དང་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་འཕགས་པ་བྱམས་པས་མཛད་པ་རྫོགས སོ།། །།རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་ཛི་ན་མི་ཏྲ་དང་། ཤཱི་ལེནྡྲ་བོ་དྷི་དང་། ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་བནྡེ་ཡེ་ཤེས་སྡེས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པའོ།

《辨中边论颂》论著圆满，此论由圣者弥勒所造。
由印度堪布胜友（Jinamitra）和戒胜菩提（Śīlendrabodhi），以及大校译师班智达智军（Yeshes-sde）译校润定。


